Kamu Denetçiliği Kurumunun (Ombudsmanlık) 26/11/2025 tarih ve 2025/15673-S.25.22123 sayılı kararında aşağıdaki açıklamalara yer verilmiştir.
I. BAŞVURANIN ARGÜMAN VE TALEPLERİ
1. Başvuran özetle;
1.1. OKÜ İlahiyat Fakültesi tarafından dört yıldır süregelen bir halde gözetmenlik misyonu verildiğini, fakültede biri takımlı, başkaları fiyatlı olmak üzere üç öğretim vazifelisi ile altı araştırma vazifelisi bulunmasına karşın doçent unvanı taşıyan kendisine nizamlı olarak gözetmenlik vazifesi tevdi edildiğini, öğretim görevlilerinden ise sadece birine misyon verildiğini ve başkalarına bu vazifenin verilmediğini, bu durumun eşitlik ve hakkaniyet unsurlarına muhalif olduğu üzere Anayasa’nın 18. unsurunda düzenlenen angarya yasağına da karşıtlık teşkil ettiğini, Rektörlük bünyesindeki öteki fakültelerde kâfi sayıda araştırma vazifelisi bulunması halinde doçent yahut profesör unvanlı öğretim elemanlarına sınav görevi verilmediğini, ilahiyat fakültesinde imtihan ve ders işleyişine dair bir yönergenin bulunmadığını,
1.2. Fiyat ödemesi yapılmayan imtihan gözetmenlik misyonlarında öğretim elemanlarının idari vazifeleri olup olmadığına bakılmaksızın keyfi atamalar yapılırken, fiyatlı imtihanlar olan ÖSYM tertiplerinde tıpkı bireylerin misyon aldığını, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ile Toplum Bilimleri Fakültesi üzere öteki fakültelerde doçent ve profesörlere gözetmenlik misyonu verilmediği halde sırf İlahiyat Fakültesi’nde bu uygulamanın sürdürülmesinin eşitsizlik yarattığını tez ve söz ederek Osmaniye Korkut Cet Üniversitesi’nin öbür fakültelerinde yapılan gözetmenlik görevlendirme listelerinin ve 65 yaş üzerindeki öğretim elemanlarına, idari misyonu bulunan akademisyenlere yahut fiyatlı ders veren öğretim görevlilerine gözetmenlik vazifesi verilmemesini öngören rastgele bir açık düzenlemenin bulunup bulunmadığının incelenmesini ve İlahiyat Fakültesinde yapılan uygulamanın idari ve tüzel taraftan değerlendirilmesini talep etmektedir.V. KIYMETLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk İstikametinden Değerlendirme
8. Başvuran özetle; Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi (OKÜ) İlahiyat Fakültesinde yürütülen imtihan gözetmenlik görevlendirmelerinin yöntemsiz ve eşitsiz yapıldığını, fakültede doçent unvanlı kendisine düzenli olarak gözetmenlik verilirken başka öğretim elemanlarına (ücretli/kadrolu öğretim vazifelileri ve araştırma görevlileri) emsal görevlendirmeler yapılmadığını, bu uygulamanın eşitlik ve hakkaniyet prensiplerine muhalif olduğunu ileri sürmektedir. Başvuran ayrıyeten öbür fakültelerdeki (ör. İktisadi ve İdari Bilimler, Toplum Bilimleri vb.) uygulamalarla karşılaştırma yaparak yalnızca İlahiyat Fakültesinde sürdürülen bu uygulamanın keyfi ve ayrımcı olduğunu argüman etmiştir.
9. 2547 sayılı Kanun’un 21’inci hususunun 6’ncı fıkrası uyarınca kısım liderinin, kısmın eğitim öğretim faaliyetlerinin tertipli ve verimli yürütülmesinden sorumlu olduğu açıktır. Ayrıyeten tıpkı Kanun’un 22’nci unsurunda öğretim elemanlarının misyonları ortasında eğitim-öğretim faaliyetlerine katılma ve yetkili organlarca verilecek vazifeleri yerine getirme yükümlülüğü yer almaktadır. Bu çerçevede, imtihanların sağlıklı yürütülmesi gayesiyle gözetmenlik görevlendirmeleri bir eğitim-öğretim hizmeti kapsamında değerlendirilmekte olup, kural koyma yetkisi ve uygulanmasına ait takdir, ilgili ünite ve yönetimin örgütsel sorumluluğu kapsamında bulunmaktadır. Mevzuatta imtihan gözetmenliğinin kimlere verileceğine dair bağlayıcı, detaylı bir karar bulunmaması, yönetimin makul takdir yetkisini ortadan kaldırmamaktadır. 11. Belge içeriğine nazaran, imtihan gözetmenliklerinin kimlere ve kaç misyonun verileceğine ait özel ve bağlayıcı bir mevzuat kararı bulunmadığı, yönetimin bu hususta akademik ünitelerin işçi ve ders durumuna nazaran takdir kullanabildiği anlaşılmaktadır. Yükseköğretim mevzuatı çerçevesinde kısım liderlerinin eğitim-öğretim faaliyetlerinin düzenlenmesinden sorumlu olduğu tarafındaki düzenlemeler ile yönetimin sunduğu teamül ve uygulama bir bütün olarak değerlendirildiğinde, gözetmenlik görevlendirmelerinin büsbütün keyfi değil, yönetimin takdir yetkisi kapsamında düzenlendiği sonucuna varılmaktadır. 12. Anayasa’da garanti altına alınan eşitlik prensibi (ayrımcılık yasağı) farklı muamelenin büsbütün keyfi ve ölçüsüz olmaması koşuluyla kimi farklılıklara müsaade vermektedir. Somut olayda yönetimin beyanı ve sunulan listeler birlikte değerlendirildiğinde görevlendirmelerin akademik unvan, mevcut idari misyonlar, yaş durumu ve dönemsel personel/ders yükü gözetilerek yapıldığı, benzeri unvana sahip öğretim elemanları ortasında dönüşümlü ve istikrarlı dağılım sağlanmaya çalışıldığı, ayrıyeten aşikâr kümelerin (Anabilim Kolu liderleri, dekan/dekan yardımcıları, yaş haddine tabi olanlar vb.) görevlendirilmediği anlaşılmaktadır. Bu tespitler, başvuranın tezini somut ve bağlayıcı kanıtlarla ispat etmediği sürece eşitlik prensibine karşıtlık savının isabetli olduğunun kabulünü sağlamamaktadır. 15. Başvuranın tezleri, yönetimin mevzu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm belge kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın Osmaniye Korkut Cet Üniversitesi İlahiyat Fakültesindeki imtihan gözetmenlik görevlendirmelerinin eşitsiz, keyfi ve Anayasa’nın 18’inci hususuna karşıt olduğu yolundaki savının dayandırıldığı somut ve bağlayıcı kanıtların evrakta bulunmadığı, yönetim tarafından yapılan savunma, sunulan tablolar, teamül açıklamaları ve yöntem uygulamaları ve görevlendirmelerin yönetimin takdir yetkisi çerçevesinde, akademik ünitelerin personel/ders durumları ve belirtilen objektif ölçütler dikkate alınarak gerçekleştirildiği konuları dikkate alınarak başvuranın talebinin yerinde olmadığı sonucuna varılmış olup yapılan iş ve süreçlerde hukuka ve hakkaniyete ters bir durum olmadığı tespit edilmiştir.VII. KARAR
Yukarıda açıklanan münasebet ve evrak kapsamına nazaran MÜRACAATIN REDDİNE,
Kararın BAŞVURANA ve OSMANİYE KORKUT CET ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE bildirisine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Bu bilgiler haricinde tüzel münasebetler ve mevzuat tarafından mevzuyu ayrıntılı olarak inceleyen Kamu Denetçiliği Kurumunun (Ombudsmanlık) 26/11/2025 tarih ve 2025/15673-S.25.22123 sayılı kararını bilgisayarınıza indirmek için
Ahmet KANDEMİR