Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Ankara’daki su zahmetine ait açıklamalarda bulundu.
CNN Türk ekranlarında yayınlanan Tarafsız Bölge programında soruları yanıtladı. Ankara’da yaşan su krizine ait açıklamalarda bulunan Yumaklı, şu noktalara dikkat çekti:
‘Belediye kurala uyarsa işbirliği yapıyoruz’
Belediye tüm kurallara uyuyorsa iş birliği yapıyoruz. Partisine vs bakmıyoruz. Bunun örnekleri var. “Biz hizmet için partisine bakmayız” diyor Cumhurbaşkanımız. Cumhurbaşkanımız bu türlü derken ben neden zıddını düşünüm. Hiçbir belediye şunu söyleyemez “Ben istedim, evet dediler”. Hayır bu türlü bir şey yok. Bu türlü çalışmayız. Mühendisler çalışır. “Paşa gönlüm istedi kabul ettim, istemedi reddettim” üzere bir şey olamaz. Türkiye bu türlü bir ülke değil.
‘Ankara’ya 3 çizgiden su geliyor’
Gerede sistemini anlatmak için Ankara’nın su sistemini anlatmam lazım. 3 tane sistemden geliyor Ankara’ya su. Bir tanesi Çamlıdere Barajı’ndan iletim çizgileriyle İvedik Arıtma Tesisi ‘ne geliyor. Bu çizgisi oluşturan en kıymetli su kaynağı Ulusu Çayı üzerinden Çamlıdere Barajı’na akan oradan da İvedik Arıtma Tesisi ‘ne geliyor. Buradan da dağıtılıyor. Buna Gerede sistemi deniyor. Gerede sisteminde su gelip gelmemesiyle ilgili Ankara’nın yaşadığı su probleminin birbiriyle alakası yok. İkincisi Kurt Boğazı çizgisi denilen sınır, İvedik Arıtma Tesisi ‘ne geliyor. Buradan da Ankara’ya dağılıyor. Üçüncü hatta, Kesikköprü Barajı’ndan arıtma tesisine gelir. İvedik Arıtma Tesisi’nden tekrar dağıtılıyor. 3 sınırdan bu tesise su gelir ve Ankara’ya su dağıtılır.
‘Yazın alınması gereken yerden kışın su almayın’
2023 yılından itibaren daima şunu söylüyoruz; “Belediyeler kuraklığı dikkate alarak kimi konulara dikkat etmek zorundalar.” İstikrar gözetilmeli. Bir sınırdan çok alıp öteki sınırdan az almayın diyoruz. Ankara’da şöyle oldu; Kesikköprü Barajı’ndan arıtma tesisinden su gelirken bir elektrik masrafı oluştuğu için Çamlıdere Barajı’ndan gelen suya yüklenildi. Zira kendi basıncıyla geliyor. Böylece Çamlıdere Barajı’nın düzeyi düştü. Çok su çekildiği için buharlaşma oldu ve kış aylarındaki üzere yaz aylarında çok su olmadı. “Yazın almanız gereken yerden kışın su almayın” diyoruz. Çamlıdere Barajı’ndan o kadar çok su çektiler ki barajın kendi basıncıyla gelen su ölçüsü azaldı ve arıtma tesisine su alamadılar. Zira basıncını kaybetti. Bu türlü bir durumu öngörmeleri gerekiyordu. Burada basıncı sağlayacak pompa sistemi kurmaları gerekiyordu. Bunlar bu sistemi hazırlayana kadar vatandaşlarımız su sorunu çekti. Bu kadar kolay ve komik bir durum.
‘Su ıstırabının sebebi beceriksizlik’
Eylül ayında sayın Başkan beni aradı. “Su sorunu yaşayacağız üzere görünüyor. Çankırı hudutlarında Koyunbaba Barajı var. Bana buradan su verir misiniz?” dedi. Ben de “Başkanım ne gerekiyorsa yaparız. Siz çalışmalarınızı yapın ve gönderin” dedim. Gruplar görüştü. “Bana 3 ay için 9 milyon metreküplük su lazım. Bu suyu almama müsaade verirseniz bir sınır çekeceğim. Bu benim için sorun olmaz” dedi. Bizim arkadaşlar da “Tamam” demiş. Lakin hala yapacaklar. Aldığı müsaadeyle birlikte sınırı çekmesi gerekiyordu lakin yapmadı. Bütün kaynaklar Ankara’ya yetiyor. Su sorunu yaşanmasının sebebi beceriksizlik. Bir de kayıp kaçak hadisesi var. Barajdan arıtma tesisine veriyorsunuz. 100 ünite su olsun bu. Çeşmeyi açtığınızda 60 ünite su geliyor. Kayıp kaçak hadisesi bu. Bunu binlerce sebebi olabilir. Buna belediyenin bakması gerekiyor. Yüzde 20 düzeyine inmek istiyoruz burada. Ankara’da yüzde 47. Arıtma tesisine gelen suyu vatandaşınıza aktaramıyorsunuz. Bu da belediyelerin yapmak istemediği bir şey. Ankara’da yaşadığı sorun kuraklıkla ilgili değil. Ankara’da yaşanan sorun beceriksizlik.
‘Mansur Yavaş’ı yaptığı tek baraj yok’
Özgür Bey her zamanki üzere yanlış bir şey söylemiş. 1 Mayıs’tan 31 Ekim’e kadar 2024 yılında 15.4 milyon metreküp, 2025 yılında da 12.8 milyon metreküp su akmıştır. Mansur Yavaş “Çamlıdere’den çizgi getiriyoruz. Biz yapıyoruz. Parasını biz ödüyoruz. Açılışını yapıyorlar bizi de davet etmiyorlar” açıklamasını yapmıştı. Hazine Maliye Bakanlığımız parayı temin ediyor. ABB “Ben bunu öderim” diyor. Yatırım planımızı aldık ve projeyi 2027’de bitireceğiz dedik. Lakin 2026’da bitireceğiz. Burada temel atma merasimi yapıldı. Ben ve Mansur Yavaş davet edildik. ASKİ Genel Müdürü katıldı. Ben de katılamadım. Mansur Yavaş’ın yaptığı bir tane baraj yok. Olmayan bir şeyi söylüyorlar. 7 yılda baraj yapılır. İstenirse yapılır. 2054 yılına kadar yapılan Master Planı’nda birtakım su kaynaklarını istemişler. Biz de vermişiz kimilerini. DSİ hidrojelik test yaptı. Kesikköprü Barajı’na 2029 sonrası için 200 milyon metreküplük yatırım yapalım demişler. Biz de burada bu kadar su yok. 2029 sonrası garanti su 100 milyon metreküp, bu nedenle Batı Karadeniz’deki havzalarını bakın demişiz.